LDL Cholesterol Risk:तीन पिढ्या, एकच आजार…! एलडीएल कोलेस्ट्रॉल ठरतंय आयुष्यभरासाठीचा धोका?

एलडीएल कोलेस्ट्रॉलच्या वाढत्या प्रमाणामुळे हृदयविकाराचा धोका वाढत असल्याचे अनेक उदाहरणे समोर येत आहेत. प्रितम चावला, साकेत शर्मा आणि सुनील भट्ट यांसारख्या व्यक्तींनी या आजाराचा सामना केला आहे. प्रितमला लहानपणीच हृदयविकाराचा धोका जाणवला, कारण त्याच्या कुटुंबात कोलेस्ट्रॉलचा इतिहास होता. वयाच्या आठव्या वर्षीच त्याला औषधोपचार सुरू करावे लागले. आज तो २७ वर्षांचा असून, इंजेक्शन आणि गोळ्यांच्या मदतीने त्याने कोलेस्ट्रॉल नियंत्रणात ठेवले आहे. साकेत शर्मा यांनाही ३८ व्या वर्षी हृदयविकाराचा झटका आला, तर सुनील भट्ट यांना तीन 'सायलेंट हार्ट अटॅक' आले होते. या तिघांचाही एक समान धागा म्हणजे फॅमिलिअल हायपरकोलेस्टेरोलेमिया हा अनुवांशिक आजार. या आजारामुळे शरीरात 'वाईट' कोलेस्ट्रॉल (LDL) वाढते, ज्यामुळे हृदयविकार आणि स्ट्रोकचा धोका वाढतो. हा आजार आई-वडिलांकडून मुलांमध्ये येतो, ज्यामुळे रक्तातील कोलेस्ट्रॉल कमी करण्याची नैसर्गिक क्षमता कमी होते. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, भारतीयांमध्ये या आजारामुळे हृदयविकाराचा धोका अधिक आहे. आहार आणि व्यायाम यामुळे या आजारावर नियंत्रण ठेवता येत नाही. औषधोपचार आवश्यक आहेत, आणि त्यात चुकल्यास एलडीएलची पातळी पुन्हा वाढू शकते.

दिल्लीतील अपोलो हार्ट व्हॉल्व्ह क्लिनिकचे डॉ. गौतम नाईक यांचे म्हणणे आहे की, फॅमिलिअल हायपरकोलेस्टेरोलेमिया असलेल्या रुग्णांनी कधीही निष्काळजीपणा करू नये. हृदयविकाराची सुरुवातीची लक्षणे असतील तर एलडीएलची पातळी ५० mg/dL पेक्षा कमी ठेवणे आवश्यक आहे. यासाठी जीवनशैलीवर नियंत्रण आणि नियमित औषधोपचार आवश्यक आहेत. फॅमिलिअल हायपरकोलेस्टेरोलेमियाच्या रुग्णांसाठी स्टॅटिन औषधे पुरेशी नसतात. यासाठी PCSK9 इनहिबिटर नावाची विशेष औषधे देखील आवश्यक असतात, ज्यामुळे यकृताला रक्तातील अतिरिक्त एलडीएल अधिक प्रभावीपणे बाहेर काढता येते. या औषधांचा खर्च सामान्यांच्या आवाक्याबाहेर आहे, कारण इंजेक्शनच्या स्वरूपात दिली जातात आणि त्यांचा खर्च महिन्याला ४० हजार रुपये पर्यंत जाऊ शकतो.