Did Musharraf Really Salute Vajpayee?:मुशर्रफ यांनी वाजपेयींना खरंच सॅल्यूट केला नव्हता?

‘ऑपरेशन सफेद सागर: द अनटोल्ड स्टोरी ऑफ द कारगील वॉर’ ही वेबमालिका सध्या नेटफ्लिक्सच्या ‘टॉप १०’ यादीत पहिल्या स्थानावर आहे. ७ ऑगस्ट रोजी प्रदर्शित झाल्यानंतर या सहा भागांच्या मालिकेला प्रेक्षकांकडून उत्तम प्रतिसाद मिळत आहे. भारतीय हवाई दलाच्या सहकार्याने तयार करण्यात आलेल्या या मालिकेत भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील कारगिल युद्धाची संपूर्ण कथा मांडण्यात आली आहे. १९९९ मध्ये झालेल्या या युद्धात भारतीय सैन्याने पाकिस्तानला धूळ चारली होती. या वेबमालिकेत दाखवलेल्या काही थरारक प्रसंगांमुळे प्रेक्षकांच्या मनात प्रश्न निर्माण झाला आहे की, ‘हे सर्व प्रत्यक्षात घडले होते का?’ याबाबत चर्चा करणे आवश्यक आहे.

‘ऑपरेशन सफेद सागर’मध्ये पाकिस्तानचे तत्कालीन लष्करप्रमुख परवेझ मुशर्रफ यांच्याशी संबंधित एक महत्त्वाचा प्रसंग दर्शवण्यात आला आहे. फेब्रुवारी १९९९ मध्ये भारताचे पंतप्रधान अटलबिहारी वाजपेयी यांनी लाहोरचा दौरा केला होता. या दौऱ्यात पाकिस्तानचे पंतप्रधान नवाज शरीफ यांनी मुशर्रफ यांना वाजपेयी यांना लष्करी सॅल्यूट करण्यास भाग पाडले. तथापि, मुशर्रफ यांनी सॅल्यूट करण्यास टाळाटाळ केली आणि वाजपेयी यांच्याशी थेट हस्तांदोलन केले. त्यांच्या या कृतीला लष्करी शिष्टाचाराचा भंग मानला गेला. ऐतिहासिक नोंदींचा अभ्यास केल्यास, वेबमालिकेतील हा प्रसंग वास्तवाशी संबंधित असल्याचे दिसून येते. वाजपेयी यांच्या स्वागतासाठी आयोजित समारंभात पाकिस्तानच्या लष्करी अधिकाऱ्यांनी उपस्थिती दर्शवली नव्हती. यामागे काश्मीरमधील भारतीय हद्दीत सुरू असलेल्या कारवाईचे कारण मानले जाते, जरी पाकिस्तानने या कारवाईचा इन्कार केला होता.

काही वर्षांनी मुशर्रफ यांनाही त्यांच्या कृतीचा अनुभव आला. भारताने कारगिल युद्धात पाकिस्तानचा पराभव केल्यानंतर मुशर्रफ यांनी पाकिस्तानमध्ये मार्शल लॉ लागू करून नवाज शरीफ यांचे सरकार उलथवून टाकले. त्यानंतर त्यांनी पाकिस्तानच्या राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रे हाती घेतली. २००१ मध्ये वाजपेयी यांनी मुशर्रफ यांना आग्रा शिखर परिषदेसाठी आमंत्रित केले. नवी दिल्लीतील राष्ट्रपती भवनात आयोजित समारंभात तत्कालीन एअर चीफ मार्शल ए. वाय. टिपणीस उपस्थित होते. त्यावेळी टिपणीस यांनी मुशर्रफ यांना लष्करी सॅल्यूट न देता केवळ हस्तांदोलन केले, ज्यामुळे मुशर्रफ यांच्या वागणुकीची परतफेड झाली. २०१३ मध्ये टिपणीस यांनी मुशर्रफ यांच्यावर गंभीर आरोप केले होते, ज्यामध्ये त्यांनी भारताशीच नाही तर आपल्या देशातील सरकार आणि सैन्याशी खोटे बोलले, असे म्हटले.

‘ऑपरेशन सफेद सागर’मध्ये मुशर्रफ यांनी कारगिल युद्धादरम्यान नवाज शरीफ यांना दिशाभूल केल्याचे दाखवण्यात आले आहे. त्यांनी शरीफ यांच्या राजकीय महत्त्वाकांक्षेला खतपाणी घालून भारताच्या हद्दीत पाकिस्तानी सैनिकांच्या घुसखोरीस मान्यता मिळवली. मात्र, मुशर्रफ यांचे खरे हेतू समजल्यानंतर शरीफ यांना परिस्थितीचे गांभीर्य लक्षात आले. अमेरिकेच्या मध्यस्थीने त्यांनी युद्धविरामासाठी प्रयत्न सुरू केले. लेखक नसीम झहरा यांच्या पुस्तकातही मुशर्रफ यांनी कारगिल युद्धादरम्यान शरीफ यांना अंधारात ठेवले, असे नमूद करण्यात आले आहे. यामुळे, मुशर्रफ यांनी पाकिस्तानी लष्कराची घुसखोरी मान्य करण्याऐवजी दहशतवादी संघटना इंडियन मुजाहिदीनच्या कारवायांना प्रोत्साहन दिले, असा आभास निर्माण केला होता.