Reader's Letter: धाडसी बदलाचे ज्वलंत उदाहरण

विजयालक्ष्मी शिंदे यांच्या ‘बॅरिकेड्सचे मोडून पडणे’, मेघना भुस्कुटे यांच्या ‘वाघीण म्हणून जन्मलीस’ आणि सुजाता प्रसाद पाटील यांच्या ‘जश्न – ए इन्कलाब…’ या लेखांमध्ये स्त्रीजन्माच्या नव्या कहाण्या वाचकांसमोर आणल्या आहेत. ‘स्त्री जन्मा तुझी कहाणी’ या वाक्याने स्त्रीला घरात बंदिस्त करणारी पारंपरिक मानसिकता आजच्या शिक्षित महिलांनी नाकारली आहे. दिल्लीतील ‘जेन झी’च्या आंदोलनाने या धाडसी बदलाचे एक महत्त्वाचे उदाहरण दिले आहे. या आंदोलनात सहभागी झालेल्या तरुणींचे अनुभव म्हणजे झाशीच्या राणीच्या काळातील संघर्षाची पुनरावृत्ती आहे. या तरुणींनी आता मागे वळून पाहू नये आणि अन्यायाविरुद्ध उचललेली तलवार कोणत्याही दबावाखाली म्यान करू नये, अशी विनंती आहे. हे आंदोलन एक नवीन आशा आणि प्रेरणा देणारे आहे, जे आजच्या काळातील महिलांच्या सामर्थ्याचे प्रतीक बनले आहे. या बदलामुळे समाजात एक सकारात्मक परिवर्तन घडत आहे, जे स्त्रीच्या हक्कांसाठी लढणाऱ्या सर्वांना प्रेरित करेल.

आपली चतुरंग पुरवणी वाचनात येणारे लेख नेहमीच आकर्षक असतात. २५ जुलैच्या अंकातील सर्व लेख उत्कृष्ट होते. अपर्णा देशपांडे यांच्या लेखांनी विशेषतः मनाला भिडले. त्या काळात, जेव्हा सोयीसुविधा कमी होत्या, परकीय भूमीत गुप्तहेर म्हणून काम करणे अत्यंत कठीण होते. अशा अनेक गुप्तहेर महिलांची माहिती या लेखांमधून मिळवणे एक अद्भुत अनुभव आहे. सेहमत खानवरील लेख वाचताना मला ‘राजी’ चित्रपटाची आठवण झाली. तिच्या धाडसी कामगिरीबद्दल मनःपूर्वक आभार, कारण तिच्या कथेने अनेकांना प्रेरित केले आहे. परंतु, असे अनेक गुप्तहेर असतील, ज्यांची कहाणी अद्याप अनकही आहे. त्यांच्या कार्याचीही दखल घेणे आवश्यक आहे, कारण त्यांच्या योगदानामुळेच आजचा भारत सुरक्षित आहे. त्यांना देखील मानाचा सलाम.